Kontakt
Samorządowe Przedszkole Nr 129 "SKRZATY"
Strona głowna  /  Propozycje logopedy
Propozycje logopedy

Materiały do ćwiczeń z dziećmi w przedszkolu i w domu przygotowane przez  panią logopedę.

 

Dla Rodziców:

 

 

materiały dla młodszych dzieci:

 

 

 

 


materiały dla starszych dzieci:

 


 

 

Dla Rodziców:

 

 

 

 

Propozycje ćwiczeń dla dzieci:

 

 

 

https://l.facebook.com/l.php?u=https%3A%2F%2Fconeixelriu.museudelter.cat%2Focells.php%3Ffbclid%3DIwAR07kwon0h3HPht0wVB2ujxraNitTpdJVECDy-FlQ8kv3ndQFD33rMlij60&h=AT1GM1y89Tf6MLJYeQ-HTZUq1A9khvFsObcOKWWCmVaNozkZFzKSVTJ-lVrQWeZ7Xv0_JBV26RtT7FdTB_bKtthK6OkxP6zwgYl_VT4bX6lejhUmigM5TingHc_HoEo0w9WRnM6P_wYOk1_Bn4BM

 

Na planszy widać różne ptaki. Trzeba je dotknąć, a zaczynają śpiewać.

 

Przykłady na ćwiczenie głosek  szumiacych dla dzieci starszych

 

 

 Materiały ćwiczeniowe (głoski syczące) dla dzieci młodszych.

 

 

Wyrazy do ćwiczeń utrwalających wymowę [ r ]

 

[tr-] trawa, trasa, trud, tran, tren, tratwa, trampki, trąbka, troska, truskawka, opatrunek, trapez, trącać, tramwaj, trampki, trąba, troje, trochę, trudny, trybuna, tryskać, trójkąt, truć, tresować, trociny, trolejbus, tronowy, trujący

 

[-tr-] strażak, wiatrak, siostra, futro, jutro, lustro, patrol, wątroba, piętro, strona, opatrunek, struś, strumyk, futryna, cytryna, strych, atrament, chytry, futro, futryna, jutro, natrysk, pietruszka, potrafić, potrawa, otrucie, otruty, utrata, wiatrak, zatracić, zatrucie, katastrofa, siostra

 

[-tr] jesiotr, litr, łotr, metr, wiatr, teatr

 

[dr-] drabina, droga, drewno, drewniaki, drut, dramat, drapać, drasnąć, drapieżnik, drewniany, dręczyć, drobny, drogowskaz, drops, drozd, drożdże, drób, drugi, druk, drużyna, dresy,

 

[-dr-] kołdra, wiadro, zdrowy, biedronka, landrynki, adres, biodro, hydrant, odrabiać, modry, podróż, udręka, wydra, kwadrat,

trudna droga, drobny druk, druga strona, drewniany wiatrak, (cedr)

 

[pr-] naprawa, zaprawa, papryka, oprawa, sprawa, poprawa

 

[-pr-] pranie, prasa, proch, prom, promyk, prostokąt, proszek, prezydent, próba, prysznic, prawdziwek, prosty, prawda, pryszcze, prywatny, praca, prymus, prosiak

 

[br-] brama, brat, bratek, broda, brokuły, broszka, brew, bryła, Brygida, brudny, brązowy, brylant, brokat,

 

[-br-]  fabryka, kobra, obraz, obrus, zebra, obrączka, obroża

 

[mr-] mrok, mrowisko, mrówka, mróz, mruk, mruganie,

 

[fr-] frak, fraszka, frytki, fryzjer, froterka, frotka, frędzle

 

[-fr-] gofry, cyfra

 

[wr-] wrak, wrona, wróżka, wróbel, wrotki, wracanie, wredny,

 

[-wr-] gawron, powróz, skowronek

 

[kr-] kra, krab, kraj, kran, krasnal, kraść, krawat, krawcowa, krążek, kredka, krem, kreska, krew, kręcić, krochmal, kroić, krokodyl, krokus, kropka, kropla, krowa, królewicz, królewna, król, królik, krótki, kruk, kryć, kryzys

 

[-kr-] ekran, mokry, pokrywka, mikrobus, mikrofon, mikroskop, mikrofala, ikra, ukradkiem, ukradziony, skreślony, skruszony, Pankracy

 

[gr-] gra, grabie, grać, granat, grat, groch, gromada, groszek, groźny, grób, grubas, gruby, gruchać, gruchot, grudzień, grupy, gruszka, grypa, gryzmolić, gryzoń, gryźć

 

[-gr-] agrafka, agresja, agrest, emigracja, fotograf, igrać, kaligrafia, nagranie, nagroda, ograniczać, ogrodnik, ogromny, ogród, ogryzek, pogrom, pogróżka, pogryźć,  tygrys, wygrać, zagrażać, zagroda

 

[chr-] chrupki, chrust, chryzantema, chrabąszcz, chrupie, chrapie, chrypka

 

[śr-] środa, środek, śruba, śrubokręt, śrut

 

[źr-] źrebak, źrenica, źródło

 

[sr-] sroka, srebro

 

[szr-] szron, szrama, Szrek,

 

Na początku wyrazu: rak, radio, rakieta, rama, robak, robot, rodzynki, rok, rosa, rebus, rekin, regał, ruch, róg, rumak, rumianek, rów, róża, ryba, rycerz, ryk, rynek, rynna, rysunek, ryś, ryś, ryż

 

W środku wyrazu: aparat, baran, kara, gitara, parapet, kareta, marynarz, makaron, kora, korona, korek, taboret, torebka, torebka, worek, beret, córka, futerał, temperówka, generał, kura, góra, skóra, burak, chmura, sznurek, nurek, ogórek, mundurek, parówka, żyrafa, serce, dziura, sarna, garnek, górnik, suszarka, herbata, koperek, koperta, czwartek, port, tort, cyrk, cukierki, pomarańcza

 

Na końcu wyrazu: bar, katar, komar, por, pomidor, cukier, deser, komputer, zegar, koper, kefir, numer, pazur, wicher, puder, ser, sweter, wieczór, bór, chór, mur, sznur, szczur, wór, por, Izydor, Teodor, Wiktor

 

[r, j ] kraj, strój, rajstopy, rajtuzy, trójka, kasjer, jarosz

 

[r, l ] rogal, rolnik, rondel, rulon, góral, parasolka, relaks, galaretka, brukselka, kalarepka, seler, morele, kaloryfer, telewizor, brylant, lampart, latarka, landrynki, kelner, krasnal, krokodyl, goryl, kropla, król, królewna, królik, marmolada, patrol, pralka, pralnia, wróbel, telegram, żyrandol, korale, frędzle, okulary, plaster, portfel, elektroluks, Karol, Karolina, Elwira, Aleksander,

 

2 x [r ] traktor, trener, froterka, parter, krakers, program, chirurg, marmur, rower, rura, radar, termometr, barometr, śrubokręt, tornister, marynarka, proporczyk, kaloryfer, Robert, Ryszard, ,

 

3 x [r ] rabarbar

 

[r,j, r ] premier, fryzjer, juror,

 

[r , l, r] rewolwer

 

Utrwalanie wszystkich głosek szeregu szumiącego

  • . „Proponujemy dziecku wykonanie własnoręcznie książeczki, do której będzie mogło

wklejać zdjęcia przedmiotów, roślin, zwierząt, w których nazwie jest głoska sz,ż,cz

dż. Dziecko może je samodzielnie podpisywać, wymyślać wierszyki, historyjki z tymi

wyrazami. Zachęcamy dziecko, aby codziennie przeglądało swoją książeczkę i zastanawiało się co jeszcze można do niej dodać

 

  • Zabawa „Generalne sprzątanie” – dziecko ma w pudełku różne obrazki, w których

nazwie jest głoska sz, ż, cz, dż. Te obrazki, w nazwie których słychać /sz/ dziecko

przypina do sznurka, te, w nazwie których słychać ż wrzuca do żaglówki płynącej po rzeczce (niebieskim szaliku czy ręczniku) itd.

 

  • Prosimy dziecko o powtarzanie na zmianę sylab – podnosząc najpierw język

do góry, a potem go opuszczając:

sza – SA                                  szo – so                                   sze – se

szu – su                                   szy – sy                                   ża – za

żo – zo                                     że – ze                                     żu – zu

ży – zy                                     cza – ca                                   czo – co

cze – Ce                                   czu – Cu                                   czy – cy

dża – dza                                 dżo – dzo                                 dże –dze

dżu – dzu                                 dży – dzy

                     

  • Polecamy dziecku powtarzanie wyrazów. Przypominamy, że najpierw trzeba

podnieść język do góry, a później go opuścić:

 

czysty, żelazko, żelazo, żelazny, brzoza, drzazga, szóstka, krzesło wrzask, szelest,

przystanek, szorstki, szałas, przesyłka, szansa, przystań, puszysty, przesypać,

szosa, wszystko, przesolić, rzucać, przystojny, szybowiec, trzask, ojczyzna,

drożyzna, przysmak, przezwisko, chrząstka, dyliżans, przymrozek, szastać, oszust,

szesnastka, rzęsy, w beczce, w teczce, w doniczce, na łączce, w rączce, na

firaneczce, w mączce, w lampeczce, laleczce, w apteczce, w muszce, wróżce, w

gruszce, na dróżce,

 

  • Polecamy dziecku powtarzanie wyrazów tym razem czubek języka trzeba

najpierw schować za dolne zęby, a potem podnieść do góry na wałeczek

dziąsłowy:

zboże, zdarzenie, zamożny zboże, zdarzenie, zamożny, zgrzany, zwierzę, zajrzeć, ostrożny, zeszyt, skórzany,

skrzat, zniżka, cesarz, pasażer, wstążka, pastuszek, suszarka, zorza, słyszy,

listonosz, pasterz, słonecznik, straż, strażak, susza, pejzaż, zmierzch, zgrzyt,

sprężyna, smaży, zażalenie, zderzak, smakosz, piosenkarz, straszny, smaczny,

skarży, skoroszyt, rozdrażnić, słabeusz, wzdłuż, wzwyż, nozdrza, nosorożec,

jeżozwierz, pejzażysta, grzęzawisko, masażysta, sojuszniczka

 

  • Proponujemy dziecku powtórzenie zwrotów:

 

 posłuszna uczennica, ostrożny strażak, zgrzany pasażer, zamożny cesarz, puszyste

zwierzę, słyszalny wrzask, straszna drożyzna, czyste krzesło, znużony listonosz,

skoczek wzwyż, przesyłka w paczce, szorstka brzoza, słoneczna ojczyzna, rozdrażnić

nosorożca, słyszę zgrzyt, dojrzewające zboże, przybrudzone żelazko, susza na szosie

  1. Dlaczego gimnastykujemy buzię i język?
     
  •  jeśli chcemy, aby nasze dzieci mówiły wyraźnie, powinniśmy usprawniać narządy mowy, czyli: wargi, język, podniebienie miękkie i żuchwę
  •  pomożemy dzieciom w opanowaniu umiejętności świadomego kierowania ruchami narządów artykulacyjnych
  •  usprawnimy koordynację ruchów aparatu mowy w czasie mówienia
  •  uwrażliwimy miejsca w jamie ustnej, ważne dla prawidłowej wymowy
  •  pomożemy w poprawnym połykaniu.

     
  1. Jak ćwiczyć z dziećmi?

 

  •  ćwiczenia powinny być prowadzone codziennie (kilka razy w ciągu dnia), za każdym razem przez 5-10 minut
  •  czas trwania i liczbę powtórzeń należy dostosować do indywidualnych możliwości dziecka
  •  ćwiczenia staramy się urozmaicać, prowadzić w formie zabawowej, szczególnie dla dzieci młodszych
  •  na początku ćwiczymy razem z dzieckiem przed lustrem. Kiedy potrafi już wykonać je bez kontroli, można wykorzystywać każdą nadarzająca się okazję: np. podczas rysowania, układania puzzli, klocków, czytania książeczek, zabawy samochodzikami czy lalkami
  •  nie jest wskazany pośpiech ani zbyt duża liczba ćwiczeń w ciągu jednych zajęć
  •  efektywność ćwiczeń możliwa jest tylko poprzez ich wielokrotne powtarzanie.

 

  1. Propozycje ćwiczeń języka:
     
  •  zmęczony pies: dotykanie językiem brody
  •  oblizywanie warg: usta szeroko otwarte
  •  zlizywanie „nutelli” z podniebienia
  •  sięganie językiem w kierunku nosa, a następnie brody
  •  poruszanie językiem w kierunku kącików ust, bez dotykania warg i zębów – język od ucha do ucha
  •  konik: „klaskanie” językiem
  •  wypychanie językiem policzków oraz warg
  •  układanie języka w rulonik
  •  wysuwanie języka na zewnątrz i cofanie w głąb jamy ustnej
  •  liczenie zębów: dotykanie czubkiem języka kolejnych zębów (górnych i dolnych)
  •  czubek języka przesuwa się po podniebieniu: do tyłu – do przodu
  •  wymawianie głoski „a” na przemian z głoską „l”, przy czym język dotyka wałka dziąsłowego.

     
  1. Przykłady ćwiczeń dla dzieci młodszych, według książeczki
    Ewy Morkowskiej „Dlaczego ziewa hipopotam”:

     
  •  kot wypił miskę mleka i oblizuje pyszczek: obliż wargi dookoła, dotknij czubkiem języka do górnej wargi, do dolnej i do brody
  •  mrówkojad łapie mrówki: wysuń język jak najdalej do przodu, tak żeby nie opierał się na zębach
  •  żółw chodzi bardzo powoli: wysuń powoli język z buzi lekko dotykając górnych zębów
  •  ślimak wysuwa się powoli z muszelki: wysuń język z buzi na górną wargę i przesuwaj powoli do góry
  •  huśtawka unosi się do góry i wraca na dół: wysuń język z buzi i poruszaj nim lekko do góry i na dół.


                5. Ćwiczenia warg:

 

  •  nadymanie jednego policzka i przesuwanie powietrza z jednej strony jamy ustnej na drugą – wargi złączone
  •  nadymanie policzków, a potem szybki wydech nagromadzonego w buzi powietrza
  •  nadmuchiwanie gumowych zabawek, baloników, puszczanie baniek mydlanych
  •  wciąganie policzków do jamy ustnej, policzki ściśle przylega do zębów, wargi tworzą „wiewiórczy pyszczek”
  •  cmoki – wargi ściągnięte, wywinięte do przodu – jak przy cmoknięciu
  •  utrzymanie słomki między nosem a górną wargą – „wąsy kota”
  •  rybka: wargi wysunięte do przodu, powolne otwieranie i zamykanie warg – tworzenie kształtu koła
  •  robienie min: wesoła mina: wargi złączone, kąciki uniesione do góry, smutna mina: wargi złączone, kąciki opuszczone w dół
  •  wymawianie z szeroko otwartymi ustami samogłosek: A, E, I, Y, O, U
  •  dmuchanie przez złączone wargi, lekko wysunięte do przodu; parskanie, warczenie.


    6. Przykłady ćwiczeń warg dla dzieci młodszych,
    według książki Ewy Morkowskiej „Dlaczego ziewa hipopotam”:

 

  •  małpa: wywiń wargi - górną wargę do góry, a dolną do dołu
  •  wkładamy klucz do zamka i zamykamy kłódkę - zaciśnij bardzo mocno wargi
  •  królik przesuwa pyszczek w prawo i w lewo - przesuwaj ściągnięte wargi raz w prawo, raz w lewo
  •  bocian kłapie dziobem, bo myśli, że zaraz złapie żabę - próbuj i ty otwierać i zamykać wargi wyciągnięte do przodu
  •  baloniki są napełnione powietrzem: zaciśnij wargi i nadmij mocno oba policzki
  •  chomik wypycha policzki jedzeniem raz z jednej, raz z drugiej strony: zaciśnij mocno wargi, nadmij raz lewy, raz prawy policzek.



    7. Ćwiczenia żuchwy:
     
  •  zamykanie i otwieranie domku: szerokie otwieranie ust, jak przy wymawianiu głoski a, zęby są widoczne dzięki rozchylonym wargom
  •  grzebień: wysuwanie żuchwy, zakładanie i poruszanie dolnymi zębami po górnej wardze, cofanie żuchwy, zakładanie i poruszanie górnymi zębami po dolnej wardze i brodzie
  •  krowa: naśladowanie przeżuwania
  •  guma do żucia: naśladowanie żucia gumy.


    8. Ćwiczenia podniebienia miękkiego:
     
  •  zmęczony piesek: język wysunięty z szeroko otwartych ust, dyszenie, sapanie
  •  chory krasnoludek: kaszel z językiem wysuniętym z ust
  •  balonik: nabieranie powietrza ustami, zatrzymanie w policzkach, następnie wypuszczanie nosem
  •  biedronka / parasol/ sukienka itp.: przysysanie kolorowych kółeczek poprzez wciąganie powietrza przez rurkę i przenoszenie na obrazek biedronki / parasola / sukienki
  •  śpioch: chrapanie na wdechu i wydechu
  •  kukułka i kurka - wymawianie sylab:

               ku - ko, ku -ko,

               uku - oko, uku - oko,

               kuku - koko, kuku – koko
 

  •  „chory krasnoludek” - zabawa fabularyzowana:
     

Krasnalek był chory i leżał w łóżeczku i przyszedł pan doktor. Jak się masz krasnalku?

Krasnalek kaprysi, ziewa, nie chce jeść, nie chce pić.

Chyba się przeziębił:

- ziewa szeroko z opuszczoną nisko dolną szczęką.

- nie chce jeść i bardzo chudnie: wciąganie policzków

- kaszle: z wysuniętym na zewnątrz językiem

- chętnie ssie smoczek: naśladowanie odruchu ssania

- bardzo marudzi: mmmm (murmurando).

 

Wzywamy pogotowie.

Pogotowie jedzie: eo, eo, au, au, ay, ay, iu, iu,yu, yu

Pan doktor zaleca:

- płukanie gardełka (gulgotanie)

- połykanie pastylek (naśladowanie połykania)

- oglądanie gardła w lusterku (podczas wymawiania samogłosek)

 

Krasnalek zmęczony zabiegami ziewa (szeroko), ziewa i usypia:

- chrapie (na wdechu)

- chrapie (na wydechu)

 

Krasnalek budzi się. Będzie brał inhalacje:

- zaciska na przemian dziurki nosa (w tym czasie oddycha wolną dziurką)

- wdycha powietrze nosem - wydycha ustami.

 

Krasnalek czuje się już lepiej: sprawdza, czy gardło go jeszcze boli. Trzyma ręką gardło i wymawia sylaby (przy szeroko otwartych ustach):

 

ga go ge gu gy

ka ko ke ku ky

oko eke uku aku

ago ego ugu ogo

ga go ge gu gy

 

Zdrowy krasnoludek ma apetyt, zamyka usta i żuje coś smacznego (naśladowanie żucia).

Po posiłku krasnal dostał czkawki:

 

Ap-ap, op-op, up-up, ep-ep, yp-yp, ip-ip.

 

Kiedy czkawka minęła, postanowił pobawić się kolorowymi skrawkami papieru, które

zdmuchiwał z blatu stołu. Papierki frunęły daleko, bo krasnal dmuchając na nie mówił:

 

pa, po, pe, pi, pu, py (moment zwarcia przy p przedłużyć).

 

Kiedy buzia mu się zmęczyła, postanowił dmuchać na papierki przez nos.

 

 

9. Ćwiczenia oddechowe

 

Celem ćwiczeń jest:
 

  •  pogłębianie oddechu
  •  rozruszanie przepony
  •  wyrabianie umiejętności pełnego i szybkiego wdechu i wydłużanie fazy wydechowej
  •  dostosowanie długości wydechu do czasu trwania wypowiedzi:

    - chuchanie na zmarznięte ręce. 
    - dmuchanie na trzymane przed sobą gwiazdki/motylki/słoneczka zawieszone na nitkach. 
    - dmuchanie papierków po cukierkach/piórek/piłeczek.
    - dmuchanie małych kulek z papieru leżących na dywanie. Zdmuchiwanie kulek z ręki.
    - dmuchanie na wiatraczek (sprawdzenie czy się porusza) 
    - wdmuchiwanie piłeczek pingpongowych do bramek - zabawy w parach lub do siebie. 
    - wyścig myszek. Na dużej kartce papieru narysowany jest tor wyścigowy, zadaniem dzieci jest dmuchanie przez słomkę na papierową myszkę - czyja myszka pierwsza dotrze do mety. 
    - czarodziejski obrazek. Każde dziecko dostaje kartkę , na której jest kropla tuszu, dziecko dmucha na nią przez słomkę tak, aby powstał czarodziejski obrazek. 
    - naśladowanie szelestu liści w parku. 
    - puszczanie baniek mydlanych.
    - dmuchanie na promień świecy, piłkę pingpongową, na woreczek itp.
    - zabawa „Spacer na łące” (wąchamy kwiatki, zdmuchujemy puch itp.).

 

Opracowała Marta Siewiera-Pięciak pedagog-logopeda.


Ostatnia aktualizacja: 2020-05-19